Verklaring van Amsterdam: modieus vod

De deelnemers aan het World Congress on Information Technology (WCIT) eind mei in Amsterdam hebben het congres afgesloten met een (vooraf al opgestelde) gezamenlijke verklaring over de toekomst van ict met vier hoofddoelen. Daarmee zegt de organisatie te hopen dat aan de hand van informatietechnologie een duurzame toekomst met toegang tot informatie voor iedereen kan worden bereikt. Of die verklaring daar in rol speelt is maar de vraag, ze zijn ambitieus, maar afgezien van wat topmensen met een standaard praatje zoals Otelline van HP en Neelie Kroes was het geen bijeenkomst van echte ICT-beleidsmakers of beslissers.
Het was eerder een Amsterdam-promotie event met veel overheidsgeld en dikke sponsors, een elite-onderonsje van een paar duizend mensen. Ook stond het geheel te veel in het teken van de crisis, men ziet ICT als een soort wonderolie, een oplossing voor problemen die veel meer met vertrouwen, angstdenken en ongecontroleerde hebzucht van doen hebben.

Het eerste doel is het met ict stimuleren van duurzame economische ontwikkeling. Daarmee wil men bijvoorbeeld de groeiende werkloosheid en de toenemende overheidstekorten worden aangepakt. Dat klinkt leuk, en ICT is zeker een belangrijke economische motor en een middel om logistieke, administratieve en beheersprocessen te verbeteren, maar de impliciete belofte van grote besparingen is wel achterhaald en ICT is in het verleden vaak de oorzaak geweest van werkloosheid, automatisering als werkgelegenheids-motor is een naïeve aanname.

Het tweede punt van de verklaring is ook al zo vaag, want het gaat over de duurzaamheid van de economie en de vermindering van de energiebehoefte en kooldioxide-emissie. Natuurlijk, meer communicatie zou kunnen leiden tot minder reizen en dus minder vervuiling en energiegebruik, maar dat klinkt als de mooie dromen over het paperless office. Verder zijn niet alleen computers ook energievreters, maar bespaart al die communicatie misschien helemaal niet zoveel, want hoeveel tijd besteden we tegenwoordig aan e-mailen en surfen, is dat echt effectiever dan de beperkte papier-communicatie en telefoon van vroeger? Stellingen als dat overheden hun energieverbruik met tenminste 30 procent moeten verminderen zijn idealistisch, maar onrealistisch, iets als dat er minder ambtenaren zouden komen. Juist de door de overheid aangezwengelde quasi-wars, zoals War on Drugs, War on Terror en nu de War on Crisis zijn hele dure operaties met wel veel ICT-behoefte, maar ecologisch bepaald geen zuinige maatregelen. En juist nu in de discussie over climate change enige twijfel over de rol van de mens en CO2 serieus een rol gaat spelen, is deze tweede speerpunt van de Verklaring van Amsterdam niet op z’n plaats en te modieus.

Het derde punt gaat over de kwaliteit van het leven, en dan wordt ICT-toegang, internet en communicatie zo ongeveer gelijk gesteld aan geluk. Het klinkt aardig, achtergestelde bevolkingsgroepen en landen moeten toegang krijgen tot ict-diensten, zoals toepassingen voor gezondheidszorg op afstand. Dat de armoede en de onrechtvaardigheid daarmee niet worden opgelost, ach het klinkt toch aardig, en op die manier kun je ontwikkelingsgeld leuk besteden aan leveranties van de eigen industrie en leuk breedband, LTE en zo gaan installeren in gebieden, waar ze nog sterven van de honger.

Wat meer terzake is de privacy kwestie, overheden moeten de rechten van consumenten in de digitale wereld voor 2012 vastleggen. Bescherming van privégegevens moeten worden gewaarborgd, maar op dit moment lijkt dat eerder een opdracht aan de Google’s van deze wereld dan de overheid die maar beperkte zeggenschap hebben.

Als laatste speerpunt roepen de deelnemers aan dit WCIT congres 2010 op tot verdere globalisatie, want dat is toch de kern van het idee, dat men met ict de voordelen van de wereldeconomie beter kan benutten. En dan komt het eigen belang van de deelnemers en lobbyisten die daar duidelijk zaken deden om de hoek, want dat kan door te investeren in snelle ict-infrastructuur en het met automatisering helpen van mensen in  ontwikkelingslanden. Kassa!

Alles bij elkaar maakt de verklaring en het hele congres de indruk van een stel paternalistische bobo’s en would-be bobo’s, die zonder veel echte kennis of inzicht wat modieuze kreten bij elkaar hebben (laten) gebracht, een stevige borrel en goed hap hebben genoten, leuk hebben genetwerkt, maar van de wezenlijk potentie van ICT en de problemen weinig kaas hebben gegeten. Echte pijnpunten zoals auteursrecht, wereldwijde cybercrime, straling, monopolistische tendenzen in de ICT-industrie bleven in de schaduw.

Share/Bookmark